Yeni başlayanlar için hazırlanan şarkı yazımı rehberlerinin çoğu, kaynaklar arasında örnekler ve terminoloji hafifçe farklılaşsa da aynı temel iş akışını tarif ediyor. Berklee College of Music'in eğitim platformu Berklee Online ile şarkı yazımı kaynağı Songtive'e göre süreç, herhangi bir müzik yazılmadan önce şarkıyı tek bir fikre indirgemekle başlıyor.
Tek bir fikir ve başlıkla başlayın
Songtive, bir enstrümana dokunmadan önce şarkının ana fikrini tanımlayan tek bir cümle yazılmasını öneriyor; bu fikir daha sonra kabaca üç ile altı kelimeden oluşan, kısa ve söylenebilir bir başlığa dönüştürülüyor. Bu başlığın, genellikle nakaratın çıkış noktası haline geldiği için dinleyicinin ilgisini kaybetmeden birkaç kez tekrar tekrar dinleyebileceği bir ifade olması hedefleniyor.
Temel yapı taşlarını öğrenin: diziler, akorlar ve melodi
Bir şarkıyı bir araya getirmeden önce birkaç temel müzik teorisi terimini kavramak yardımcı oluyor. Ses yazılımı şirketi Native Instruments'ın yayınladığı bir müzik teorisi açıklamasına göre, bir dizi (skala), ton ve yarım tonların sabit bir desenini izleyen notalar dizisidir; majör dizi ton-ton-yarım ton-ton-ton-ton-yarım ton desenini izlerken, akorlar bir dizinin notalarından inşa edilerek birlikte çalınan üç veya daha fazla notadan oluşan gruplardır.
Aynı kaynak, ritmin bir parçanın temel nabzını ve tempoyu sağladığını, melodinin dinleyicilerin hatırladığı söylenebilir çizgi olduğunu ve armoninin birden fazla notanın birlikte çalınmasıyla ortaya çıkarak melodiye duygusal bağlamını verdiğini açıklıyor. Native Instruments, bu unsurların birbiriyle etkileşime girdiğini belirtiyor: bir tonal merkez (anahtar) belirler, bu anahtarın dizisinden inşa edilen akorlar ilerlemeler (progresyonlar) yaratır ve bu akorlar üzerine söylenen bir melodi şarkının odak noktası haline gelir.
Bir yapı taslağı çıkarın, ardından basit akorlar seçin
Songtive'in rehberi, sözleri veya melodiyi yazmadan önce bölüm uzunluklarının planlanmasını öneriyor ve örnek olarak 4 ölçülük bir giriş, 8 ölçülük bir kıta, 8 ölçülük bir nakarat, ikinci bir 8 ölçülük kıta, başka bir 8 ölçülük nakarat, 8 ölçülük bir bridge (geçiş bölümü) ve son bir nakarattan oluşan bir yapı veriyor. Akor seçimleri için aynı rehber, yeni başlayanları rahat söylenebilen bir anahtar ile dört akora yönlendiriyor; piyanoda kolay bir başlangıç noktası olarak C majör ile C, G, Am ve F akorlarını örnek veriyor, çünkü bu akorlardaki her nota beyaz bir tuş.
Berklee Online'ın şarkı yazımı ipuçları, akor fikirleri üretmek için ilişkili ama ayrı bir yaklaşım sunuyor: yazarın beğendiği mevcut bir şarkının akor ilerlemesini kopyalayıp sonra onu değiştirmek — örneğin tempoyu değiştirerek, strumming (akor atma) veya groove'u ayarlayarak ya da ödünç alınmış bir akoru içine sokarak. Berklee ayrıca tekrar ve basitliğin şarkıları tamamlamaya yardımcı olduğunu, çünkü bir ilerlemeyi aşırı karmaşıklaştırmanın yaratıcı bir tıkanmaya yol açabileceğini belirtiyor.
Melodi bulma ve söz yazma
Songtive, seçilen nakarat akorlarını döngüye alıp başlık cümlesini tekrar tekrar söylemeyi, kelimeleri önceden yazılmış bir melodiye zorlamak yerine vurgulu hecelerin güçlü müzikal vuruşlara yerleşmesine izin vererek doğal olarak bir melodik ritmin ortaya çıkmasını önerir. Berklee Online benzer bir teknik tarif ediyor: her notayı önceden planlamak yerine melodik fikirleri ortaya çıktıkları anda yakalamak için kayıt tuşuna basıp basit bir akor ilerlemesi üzerine şarkı söylemek.
Sözler için Berklee Online, seçilen bir anahtar kelime, nesne, kişi veya kavram etrafında duyusal dil — tat, dokunma, görme, ses, koku ve hareket — kullanılarak serbest yazım yapılmasını öneriyor; bu yaklaşımın dinleyiciyi belirli bir ana veya sahneye getirmeye yardımcı olabileceğini belirtiyor. Aynı kaynak ayrıca bitmiş söz dizelerinin günlük konuşma ile karşılaştırılmasını teşvik ediyor ve profesyonel şarkı sözlerinin çoğunlukla insanların günlük konuşmada gerçekten konuştuğu şekilden çok farklı olmadığını belirtiyor.
- Tek bir fikir seçin ve onu kısa, söylenebilir bir başlığa sıkıştırın
- Sözleri yazmadan önce şarkının bölümlerini ve yaklaşık uzunluklarını taslak haline getirin
- Bir anahtar (ton) ve küçük bir akor grubu seçin (dört akor yaygın bir başlangıç noktasıdır)
- Döngülenmiş bir akor ilerlemesi üzerinde başlığı veya nakarat dizesini söyleyerek bir melodi bulun
- Nakarata doğru ilerleyen, somut ve duyusal ayrıntılar içeren kıtalar yazın
- Kaba bir sürüm kaydedin, ardından en zayıf dizeleri veya notaları düzenleyin
Bitirin, kaydedin ve düzenleyin
Songtive'in rehberi, telefonla tam bir kaba taslak kaydederek ve ardından kısa bir aradan sonra her şeyi bir kerede yeniden yazmak yerine önce en zayıf dizeleri düzenlemek üzere ona geri dönerek sona eriyor. Berklee Online ise ayrıca diğer müzisyenlere, şairlere veya prodüktörlere ulaşıp işbirliği teklif etmeyi öneriyor; bunu öncelikle kendi şarkısı için geri bildirim aramak yerine başka insanların projelerine değerli bir katkı sunmak olarak çerçeveliyor.
Bu kaynaklar arasındaki ortak nokta, yeni başlayanlar için ilk denemedeki karar sayısını sınırlamak — tek bir fikir, kısa bir yapı, bir avuç akor — ve herhangi bir bölümü yargılamadan veya cilalamadan önce tam bir taslağı tamamlamaktır.
Sorular
- Yeni başlayanlar hangi akorlarla başlamalı?
- Songtive'in yeni şarkı yazarları için hazırladığı rehber, C, G, Am ve F akorlarını kullanarak C majör anahtarını öneriyor ve bunu piyanoda kolay bir başlangıç noktası olarak tanımlıyor, çünkü dört akorun tamamı sadece beyaz tuşları kullanıyor.
- Önce melodiyi mi yoksa sözleri mi yazmalıyım?
- Hem Songtive hem de Berklee Online, önce kısa bir başlık veya nakarat dizesi yazıp ardından bir melodi bulmak için bunu basit bir akor döngüsü üzerinde söylemeyi, hiç müzik var olmadan tam sözler yazmak yerine öneriyor.
- Bir dizi, akor ve armoni arasındaki fark nedir?
- Native Instruments'ın müzik teorisi açıklamasına göre, bir dizi notaların sabit bir sıralamasıdır, bir akor birlikte çalınan (genellikle bir diziden inşa edilen) üç veya daha fazla notadır, armoni ise birden fazla notanın eş zamanlı çalınmasıyla ortaya çıkan ve melodiye duygusal bağlamını veren etkidir.
- Temel bir şarkı yapısı ne kadar uzun olmalı?
- Songtive, 4 ölçülük bir giriş, iki 8 ölçülük kıta, tekrarlanan 8 ölçülük nakaratlar ve 8 ölçülük bir bridge'den oluşan basit bir örnek yapı öneriyor; ancak tam ölçü sayıları şarkıya ve türe göre değişiyor.
- İlk taslağı tamamladıktan sonra bir şarkıyı nasıl geliştirebilirim?
- Songtive, tam bir kaba sürüm kaydetmeyi, kısa bir süre ara vermeyi ve ardından tüm şarkıyı bir kerede yeniden yazmak yerine önce en zayıf dizeleri düzenlemeyi öneriyor. Berklee Online ise ayrıca diğer müzisyenlere, şairlere veya prodüktörlere ulaşıp işbirliği yapmayı öneriyor; bunu geri bildirim aramak yerine onların çalışmalarına katkı sunmak olarak çerçeveliyor.
