Benzin Fiyatlarındaki Sıçramayla ABD Enflasyonu Eylül 2026'da %3,7'ye Yükseldi

ABD Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE), Çalışma İstatistikleri Bürosu'nun (BLS) 14 Ekim'de açıkladığı verilere göre Eylül 2026'da bir önceki aya göre %0,6, bir önceki yılın aynı ayına göre ise %3,7 arttı. Yıllık oran, Ağustos'taki %3,4'ten yükselerek genel enflasyonda bir hızlanmaya işaret etti.

Eylül TÜFE raporu ne gösteriyor

BLS'nin açıklamasına göre, gıda ve enerjiyi dışlayan çekirdek TÜFE aylık bazda %0,3, yıllık bazda ise %2,6 arttı; bu, Ağustos ile aynı aylık hız. Enerji endeksi, büyük ölçüde petrol maliyetleri nedeniyle aylık %5,2, yıllık bazda ise %20,4 yükseldi. Barınma maliyetleri, Ağustos'taki %0,3'lük artışın ardından Eylül'de %0,4 artarak yıllık %3,2'lik bir artışa ulaştı. Gıda endeksi ayda değişmedi, yıllık bazda ise %2,5 arttı.

Benzin ve dizel fiyatları neden sıçradı

BLS, benzinin tek başına Eylül'de %9,1 arttığını ve ayın genel fiyat artışının yarısından fazlasını oluşturduğunu, pompa fiyatlarının ise bir önceki yıla göre %34,2 yükseldiğini belirtti. Bu sıçrama, The National News'in haberine göre Uluslararası Enerji Ajansı'nın (IEA) İran savaşıyla başladığını söylediği daha geniş çaplı bir dizel ve orta damıtık ürün kıtlığıyla bağlantılı. IEA, Körfez'den ihracat yollarındaki aksamaları ve Ukrayna'nın insansız hava aracı saldırılarının Rus rafinerilerine verdiği hasarı bu kıtlığın nedenleri arasında gösterdi. Orta Doğu ve Rusya'nın birleşik gazyağı-motorin ihracatı yıllık bazda %60'tan fazla düşerek günlük yaklaşık 1,3 milyon varillik bir kayba yol açtı.

The National News'e göre toptan dizel fiyatları Avrupa ve ABD'de yaklaşık 220 dolar/varil seviyesine ulaşırken, ABD'de dizel pompa fiyatları Eylül'de galon başına 6 doları aştı; bu, çatışma başlamadan önceki seviyeye göre yaklaşık %70 daha yüksek. ABD dizel stokları 14 yılın en düşük mevsimsel seviyesine inerken, Avrupa'daki stoklar Temmuz'da 25 yılın en düşük seviyesine geriledi.

IEA, dizel stoklarının 2027'nin ikinci yarısına kadar toparlanmasını beklemediğini belirtti.

Ara seçimler öncesi siyasi bahisler

TÜFE raporu, 3 Kasım'daki ara seçimlerden üç hafta önce açıklandı. Al Jazeera, Reuters/Ipsos anketine atıfla, Amerikalıların yaklaşık %78'inin fiyat artışlarından Başkan Donald Trump'ın politikalarını sorumlu tuttuğunu aktararak Cumhuriyetçi adaylar üzerindeki siyasi baskının arttığını belirtti. The Century Foundation'ın başekonomisti Kyle Moore, Al Jazeera'ye şunları söyledi: "İran'daki yönsüz savaş küresel tedarik zincirlerini aksatmaya devam ediyor ve gıda ile yakıt fiyatlarını yukarı çekiyor." Al Jazeera'ye göre, veri açıklamasının ardından ABD borsaları geriledi; Nasdaq %0,8, S&P 500 ise %0,6 değer kaybetti.

Tüketiciler ve Fed için ne anlama geliyor

Haneler için en belirgin etki pompada ve barınmada hissediliyor: benzin ve dizel maliyetleri taşımacılık ve teslimat fiyatlarına yansırken, TÜFE'nin en büyük tekil bileşeni olan barınma yıllık %3,2 ile artışını sürdürdü. Al Jazeera, beklenenden sıcak gelen verinin, Federal Rezerv'in faiz oranlarını yeniden artıracağı yönündeki endişeleri körüklediğini bildirdi; bu durum konut kredileri, kredi kartları ve taşıt kredilerindeki borçlanma maliyetlerini artırabilir. Bu raporun yayımlandığı tarih itibarıyla Fed tarafından henüz bir karar alınmadı; merkez bankasının bir sonraki politika toplantısı TÜFE açıklamasının ardından gerçekleşecek.

BLS verileri ve IEA analizi, Eylül'deki hızlanmanın asıl itici gücünün çoğu mal ve hizmette geniş tabanlı bir artış değil, enerji -özellikle benzin ve dizel- olduğuna işaret ediyor; zira çekirdek enflasyon Ağustos ile aynı aylık hızda sabit kaldı.