17 października 1956 roku 13-letni Bobby Fischer pokonał mistrza Donalda Byrnea w grze, która później nazwana została "Grą Stulecia". Ta wygrana, jego tytuł światowy z 1972 roku nad Borysem Spasskim oraz jego późniejszy wariant Chess960 pozostają trzema momentami najczęściej przytaczanymi jako definiujące jego wpływ na współczesne szachy.
Ta wersja jest tłumaczeniem maszynowym oryginału (English). Przeczytaj oryginał
Siedemdziesiąt lat temu w tym tygodniu, 17 października 1956 roku, 13-latek z Brooklynu usiadł do gry w Marshall Chess Club w Nowym Jorku przeciwko Donaldowi Byrnemu, profesorowi z Penn State i Mistrzowi Międzynarodowemu. Gra, która nastąpiła, jest nadal badana przez graczy na całym świecie i powszechnie znana jest po prostu jako "Gra Stulecia".
Gra, która przedstawiła Fischera światu szachów
Gra była częścią trzeciego Pucharu Lessinga J. Rosenwalda, turnieju zaproszeniowego dla obiecujących graczy amerykańskich. Byrne otworzył Obroną Grünfelda. Na 17. posunięciu Fischer poświęcił swoją królową, decyzja, która początkowo wyglądała na nierozsądną, ale otworzyła drogę jego wieży, dwóm gońcom i pionkowi, aby przytłoczyć pozycję Byrnea. Atak zakończył się matem na 41. posunięciu, według włoskiego portalu AGI, który ponownie zajął się grą z okazji jej 70. rocznicy.
Dziennikarz szachowy Hans Kmoch skomentował grę dla grudnia 1956 roku wydania Chess Review i dał jej nazwę, która się przyjęła, "gra stulecia", jak podaje strona historii szachów ChessBase. Wygrana zdobyła nagrodę za piękno turnieju.
Wygrana nie uczyniła Fischera zwycięzcą turnieju. Źródła nieznacznie się różnią co do jego dokładnego umiejscowienia w polu 12 graczy: AGI podaje miejsce wspólnie ósme, Uno Scacchista podaje ósmé-dziewiąte, a ChessBase podaje ósmé-dziesiąte; wszystkie trzy zgadzają się na wynik 4,5 punktów z 11 gier. Pojedyncza gra przeciwko Byrnemu jednak przysłoniła resztę turnieju i rozprzestrzeniała się przez kolumny szachowe gazet i czasopism przez dziesięciolecia, według ChessBase.
Godnym uwagi jest fakt, że Fischer nie uwzględnił tej gry, gdy kompilował swoją własną antologię, Moje 60 Pamiętnych Gier, opublikowaną w 1969 roku — już wcześniej skomentował i opublikował ją oddzielnie, donosi ChessBase.
Od cudownego dziecka do mistrza świata
Gra z Byrneem ustawiła Fischera na szybkiej ścieżce. W ciągu dwóch lat, w 1958 roku, został najmłodszym arcymistrzem w historii szachów w tamtym czasie, kamień milowy odnotowany przez AGI. Jego kariera zmierzała ku momentowi, który większość historyków uważa za szczyt jego życia konkurencyjnego: Mistrzostwu Świata w Szachach z 1972 roku przeciwko broniącemu tytułu mistrzowi Borisowi Spaskiemu ze Związku Radzieckiego.
Rozegrana w Reykjaviku, Islandia, ceremonia otwarcia meczu miała odbyć się 1 lipca 1972 roku, ale Fischer ją pominął, jednocześnie domagając się większej puli nagród i udziału w prawach telewizyjnych i filmowych, zgodnie z History.com. Przybył po dwudniowym opóźnieniu, podczas którego brytyjski finansista Jim Slater podwoił pulę nagród; Spasski wygrał pierwszą grę, Fischer poddał drugą po dalszych sporach, a gra wznowiła się 16 lipca ze zwycięstwem Fischera. Fischer ostatecznie wygrał mecz w stosunku 12,5 do 8,5 — siedem zwycięstw, trzy porażki i jedenaście remisów — z decydującym punktem osiągniętym 1 września 1972 roku.
Wygrana uczyniła Fischera pierwszym Amerykaninem, który posiadał tytuł mistrzowski od jego utworzenia w 1866 roku, donosi History.com, i zakończyła 24 lata dominacji Związku Radzieckiego na koronę. Mecz miał znaczenie Zimnej Wojny: Fischer sam opisał go, według History.com, jako stawianie "wolnego świata przeciwko kłamliwym, oszukańczym, hipokrytycznym Rosjanom". Fischer ostatecznie zarobił 156 250 dolarów w porównaniu z 93 750 dolarami Spaskiego.
Naprawdę wolny świat przeciwko kłamliwym, oszukańczym, hipokrytycznym Rosjanom.
— Bobby Fischer, cytowany przez History.com, o meczu o tytuł z 1972 roku
Drugie dziedzictwo: ponowne przemyślenie sposobu gry w szachy
Wpływ Fischera nie zakończył się jego tytułem z 1972 roku. Po rewanżu z 1992 roku przeciwko Spaskiemu opracował zasady wariantu szachów zaprojektowanego w celu zmniejszenia roli zapamiętanego przygotowania otwarcia. Sformułował zasady we wrześniu 1993 roku i przedstawił je publicznie 19 czerwca 1996 roku w Buenos Aires, zgodnie z wpisem Wikipedii na temat wariantu.
Wariant, znany jako Chess960 lub Fischer Random Chess, randomizuje początkowe ustawienie figur na ostatnim rzędzie — utrzymując gońce na polach różnych kolorów i króla między dwiema wieżami — produkując dokładnie 960 możliwych pozycji startowych. Celem, argumentował Fischer, było uczynić mechaniczne zapamiętywanie otwarcia niepraktycznym i skierować graczy z powrotem w stronę kreatywności i obliczeń przy szachownicy.
Wariant zyskał formalną recenzję, gdy FIDE, Międzynarodowa Federacja Szachowa, dodała go do oficjalnego dodatku Praw Szachów w 2008 roku, według Wikipedii. FIDE zatwierdziła pierwsze oficjalne Mistrzostwo Świata Chess960 w 2019 roku, wygrane przez Wesley'ego So nad Magnusem Carlsenem; Hikaru Nakamura wygrał tytuł w 2022 roku, a Carlsen ponownie został mistrzem w 2026 roku.
Trzy definiujące momenty Fischera
Kluczowe momenty kariery szachowej Bobby'ego Fischera
Data
Zdarzenie
Dlaczego to ma znaczenie
20 lipca 1956
Wygrywa Mistrzostwo Juniorów USA w wieku 13 lat
Pierwszy główny tytuł, według ChessBase
17 października 1956
Pokonuje Donalda Byrnea — "Grę Stulecia"
Poświęcenie królowej na posunięciu 17, mat na posunięciu 41; nazwana przez Hansa Kmocha (ChessBase, AGI)
1958
Zostaje najmłodszym arcymistrzem w historii szachów do tej pory
Potwierdza wczesną obietnicę jako trwałą siłę (AGI)
1 września 1972
Pokonuje Borisa Spaskiego 12,5–8,5 w Reykjaviku
Pierwszy amerykański mistrz świata od 1866 roku; kończy 24 lata dominacji radzieckiej na koronie (History.com)
19 czerwca 1996
Ujawnia Fischer Random Chess (Chess960) w Buenos Aires
Wariant zatwierdzony przez FIDE z własnym Mistrzostwem Świata od 2019 roku (Wikipedia)
Dlaczego gra Byrnea jest wciąż uważana za najlepszą stulecia
Część trwałej reputacji gry polega na kontraście między wiekiem Fischera a głębią kombinacji, którą znalazł. Przegląd Kmocha, cytowany zarówno przez ChessBase, jak i AGI, porównał dojrzałość pozycyjną Fischera do wcześniejszych cudownych dzieci, takich jak Paul Morphy i José Raúl Capablanca. Gra jest nadal używana w nauczaniu szachów jako wzór tego, jak poświęcenie materiału można zamienić w nieustępliwy atak.
Pytania
Czym była "Gra Stulecia" Bobby'ego Fischera?
Była to wygrana Fischera 17 października 1956 roku nad Donaldem Byrneem na Pucharze Rosenwalda w Nowym Jorku, zawierająca poświęcenie królowej na posunięciu 17, które doprowadziło do mata na posunięciu 41. Dziennikarz szachowy Hans Kmoch nazwał ją "grą stulecia", gdy opublikował ją w Chess Review.
Ile lat miał Fischer, gdy grał grę z Byrneem?
Miał 13 lat, zgodnie zarówno z ChessBase, jak i włoskimi portalami AGI i Uno Scacchista.
Kiedy Fischer został mistrzem świata w szachach?
Zdobył tytuł 1 września 1972 roku, pokonując broniącego tytułu mistrza Borisa Spaskiego 12,5–8,5 w Reykjaviku, Islandia, według History.com.
Czym jest Chess960 i czy Fischer go wynalazł?
Chess960, lub Fischer Random Chess, jest wariantem z randomizowanymi pozycjami startowymi ostatniego rzędu. Bobby Fischer sformułował jego zasady w 1993 roku i przedstawił je publicznie w 1996 roku w Buenos Aires; FIDE później dodała go do oficjalnych Praw Szachów i zaczęła zatwierdzać mistrzostwo świata w 2019 roku.
Czy Fischer wygrał turniej z 1956 roku, w którym grał słynną grę z Byrneem?
Nie. Źródła nieznacznie się różnią co do jego dokładnego umiejscowienia w polu 12 graczy — AGI podaje miejsce wspólnie ósme, Uno Scacchista podaje ósmé-dziewiąte, a ChessBase podaje ósmé-dziesiąte — ale wszystkie zgadzają się, że zdobył 4,5 z 11 punktów, chociaż pojedyncza gra przeciwko Byrnemu stała się najsłynniejszym wynikiem turnieju.
Jak opowiada to świat
WłoskiWłoskie portale szachowe AGI i Uno Scacchista upamiętniły 70. rocznicę gry Byrnea szczegółowymi retrospektywami ruch po ruchu, ramując to jako moment, w którym świat po raz pierwszy zauważył Fischera i traktując jego późniejszy wynik turnieju jako niewielką notatkę u podnóża trwałej sławy gry.
Ten tekst przygotowała sztuczna inteligencja, a przed publikacją przeszedł automatyczną kontrolę źródeł. Jeśli widzisz błąd, poproś o sprostowanie. Poproś o sprostowanie lub odpowiedź · Jak to robimy
Zadługo przed kolonizacją europejską kontynent afrykański był domem potężnych państw, które budowały piramidy, zarządzały transaharską gospodarką złota i soli oraz wzniosły miasta z opracowanego kamienia. Ta lista klasyfikuje siedem starożytnych afrykańskich królestw według skali ich politycznego, ekonomicznego lub architektonicznego zasięgu, na podstawie dat i danych ze źródeł historyków, UNESCO i zbiorów muzealnych.
Internet powstał jako sieć badań obronnych Stanów Zjednoczonych o nazwie ARPANET w 1969 roku i stał się World Wide Web dwie dekady później dzięki propozycji z 1989 roku z CERN. Dziś około 6 miliardów ludzi — około trzy czwarte światowej populacji — korzysta z internetu, według Międzynarodowego Związku Telekomunikacyjnego (ITU) Unii Narodów Zjednoczonych.
Archeolodzy stosują dwa szerokie podejścia: datowanie względne, które porządkuje znaleziska według warstwy lub stylu bez podawania roku, oraz datowanie bezwzględne (naukowe), które wykorzystuje zmiany fizyczne lub chemiczne — takie jak rozpad węgla-14, pierścienie wzrostu drzew lub rozpad potasu-argonu — aby oszacować zakres wieku oparty na kalendarzu. Większość stanowisk jest datowana przez połączenie kilku tych metod, a nie poleganie na jednej samej.
Starożytny Rzym prowadził swoje sprawy poprzez wybranych magnatów, senat byłych urzędników i zgromadzenia ludowe przez około pięć wieków, zanim władza skoncentrowała się w rękach jednego cesarza od 27 roku p.n.e. Jego sztywna hierarchia społeczna, jego kodeks prawny i jego język łaciński nadal kształtowały europejskie i szerzej zachodnie instytucje długo po upadku samego imperium.
