Polscy prokuratorzy wezwali sędziów Trybunału Konstytucyjnego i pracowników na przesłuchanie

Konflikt dotyczący nowego sędziego wyzwala przeszukanie policji

14 października 2026 roku Maciej Berek został zaprzysiężony jako sędzia Trybunału Konstytucyjnego (TK) przed Sejmem, niższą izbą polskiego parlamentu, w nieobecności prezydenta Karola Nawrockiego. Berek został wybrany do Trybunału przez parlament we wrześniu 2026 roku i stał się, zgodnie z opinią Notes from Poland, piątym sędzią w tym roku, który złożył przysięgę bez zaprzysiężenia prezydenta.

Po ceremonii Berek poszedł do budynku Trybunału i spróbował wejść do korytarza sędziowskiego. Pełniący obowiązki prezesa Trybunału Bogdan Świeczkowski zablokował wejście. Berek twierdzi, że został wepchnięty i wznowił skargę kryminalną, oskarżając urzędnika publicznego o naruszenie jego nietykalności osobistej, zgodnie z Interia i natemat.pl. Świeczkowski neguje użycie siły, mówiąc «Stanąłem w drzwiach i nie pozwoliłem panu Berekowi przejść», i zasugerował, że Berek mógł go zamiast tego dotknąć, zgodnie z Polsat News.

Skarga Bereka prosiła prokuratorów o zabezpieczenie rejestracji kamer bezpieczeństwa Trybunału z tej spotkania. Nakaz przeszukania wydano 15 października 2026 roku, a 16 października prokurator Andrzej Piaseczny, policjanci i specjalista IT weszli do Trybunału, aby skopiować dokumenty i pobrać nagrania z monitoringu, zgodnie z TVN24 i Ministerstwem Sprawiedliwości Polski. Świeczkowski powiedział, że materiały przekazał dobrowolnie, ale nazwał wizytę «prowokacyjną» i powiedział, że spełnia kryteria przestępstwa objętego artykułem 128 kodeksu karnego, który obejmuje ataki na konstytucyjny organ państwowy, zgodnie z TVN24, Wprost i Dziennik.pl.

«Wszyscy sędziowie są przesłuchiwani», mówi prezes Trybunału

Świeczkowski powiedział, że prokuratura wezwała nie tylko sędziów, ale także pracowników Trybunału — w tym personel, który niedawno rozpoczął pracę — na przesłuchanie, mówiąc wydaniu niezalezna.pl: «Wszyscy sędziowie są przesłuchiwani przez prokuraturę». Opisał wezwania jako próbę zastraszenia kierownictwa i personelu Trybunału oraz podważenia jego niezależności.

W oddzielnym oświadczeniu, o którym poinformowała Interia, Świeczkowski sprzeciwił się już wzywaniu pracowników Trybunału przez prokuratora Piasecznego na przesłuchanie, nazywając ten ruch niezgodnym z prawem i mówiąc, że prokuratura nie ma uprawnień do ingerencji w niezależny organ konstytucyjny.

Stanowisko Ministerstwa Sprawiedliwości

Minister Sprawiedliwości i Prokurator Generalny Waldemar Żurek popierał działania prokuratora jako zgodne z prawem. W komentarzach skomentowanych przez dorzeczy.pl, Żurek powiedział, że państwo «działa i będzie pociągać do odpowiedzialności za każde naruszenie prawa» i zasugerował, że Świeczkowski polegał na immunitecie i wsparciu prezydenta Nawrockiego.

Historia: spór o sędziów od marca 2026 roku

Potyczka to ostatni odcinek kryzysu Trybunału, który trwa od czasu, gdy Sejm wybrał sześciu nowych sędziów TK 13 marca 2026 roku. Prezydent Nawrocki zaprzysiężył dwóch z nich, Dariusza Szostka i Magdalenę Bentkowską, ale odmówił zaprzysiężenia pozostałych czterech, powołując się na wątpliwości prawne, zgodnie z Interia. Ci czterej sędziowie następnie złożyli przysięgę przed Sejmem 9 kwietnia 2026 roku.

Europejski Trybunał Praw Człowieka nakazał Polsce w maju 2026 roku pozwolić czterem sędziom pracować, ale Świeczkowski nie udzielił im dostępu do biur ani spraw, zgodnie z Notes from Poland. We wrześniu 2026 roku prokuratorzy postawili zarzuty dwóm starszym urzędnikom Trybunału — dyrektorowi kancelarii Zofii H. i szefowi służby bezpieczeństwa Piotrowi P. — z przekroczenia uprawnień i naruszenia praw pracownika sędziów, przestępstw karanych odpowiednio do trzech i dwóch lat pozbawienia wolności zgodnie z kodeksem karnym Polski. Trybunał nazwał zarzuty «absurdalnymi».

13 października 2026 roku Komisja Wenecka Rady Europy wydała opinię doradczą wspierającą stanowisko rządu, że prezydent nie może weryfikować wyboru sędziów przez parlament i musi kontynuować proces powoływania nawet jeśli odmawia złożenia przysięgi, zgodnie z Notes from Poland. Przysięga Bereka następnego dnia i następująca potyczka ze Świeczkowskim bezpośrednio wynika z tego sporu.

Oddzielnie prokuratorzy również starali się przesłuchać prezydenta Nawrockiego dotyczącego jego odmowy zaprzysiężenia czterech sędziów w kwietniu. Nawrocki powiedział dziennikarzom we wrześniu, jak poinformowała Rzeczpospolita, że przesłuchanie «na pewno nastąpi» i że będzie współpracować, jednocześnie sugerując, że sprawa mogła ustanowić rekord liczby razy, kiedy urzędujący prezydent był przesłuchiwany przez prokuratorów.

Kluczowe postacie w sporze

Co pozostaje sporne

Obie strony dają sprzeczne relacje tych samych zdarzeń. Oficjalny komunikat Trybunału opisał wizytę prokuratora jako próbę «przeszukania siedziby niezależnego organu sądowego» i powiedział, że powiadomił prezydenta Nawrockiego. Ministerstwo Sprawiedliwości mówi, że tylko uzyskało kopie dokumentów i pobrało dane z urządzeń monitorujących, co uważa za legalny krok zbierania dowodów. Żadna ze stron nie opublikowała spornych nagrań z kamer publicznie; Świeczkowski powiedział, że będą pokazane tylko organom ścigania.

Nie wiadomo jeszcze, ilu sędziów i pracowników zostało formalnie wezwanych, kiedy odbędą się sesje przesłuchania lub czy pojawią się jakieś zarzuty. Świeczkowski również twierdził, bez dostarczenia dowodów opisanych w raportażach, że polska Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego monitoruje osoby związane z Trybunałem, twierdzenie zgłoszone przez niezalezna.pl.